De kaart is niet het gebied – Must read artikel over subjectiviteit

‘De kaart is niet het gebied,’ een van de meest iconische vooronderstellingen van NLP. In dit artikel ontdekken we wat het allemaal kan betekenen.

De kaart is niet het gebied

De kaart is niet het gebied – Begrip over filteren, subjectiviteit en empathie

Filteren

We ervaren de wereld via onze zintuigen. Op die manier komt er op elk moment veel informatie op ons af, méér dan we nodig hebben. Denk maar eens aan het rijden op de snelweg met 120 kilometer per uur. Merk op wat er dan allemaal te zien en te horen is. Alle andere auto’s, bomen, verkeersborden, etc. Deze informatie hebben we niet nodig. Op onbewust niveau wordt een keuze gemaakt welke prikkels doordringen en welke niet.

In ons leven filteren we de informatie die op ons afkomt onder andere op basis van onze herinneringen, beslissingen, overtuigingen, normen, waarden, doelen, onze sociale en culturele achtergrond. Dat filteren doen we op drie manieren:

  • Weglatingen: een bioloog kan tijdens de rit alles weglaten behalve het verkeer en de bijzondere boomsoorten langs de weg. Een andere bestuurder is misschien juist hartstochtelijk voor de vogels achter de bomen. Hij ziet de verschillende dieren wel terwijl hij de rest weglaat.
  • Vervormingen: we zien alle losse componenten als ‘snelweg’ en niet wat ze in essentie zijn. Misschien lijken we in de bossen langs de weg een hert te zien en schrikken we ons opeens kapot, maar na goed kijken zien we dat het een omgevallen boom was.
  • Generalisaties: op de meeste snelwegen mag je 120 kilometer per uur rijden, dus ga je er automatisch vanuit dat dat hier ook kan. Of je had eens een ongeluk tijdens de reis naar een groot evenement waarvoor gigantisch veel auto’s op de weg waren, waardoor je concludeert dat alle soortgelijke situaties, wanneer er veel auto’s zijn, voor ongelukken zullen zorgen.

Weglatingen, vervormingen en generalisaties zijn vaak handig, maar ze kunnen ook misleidend zijn zonder dat je het door hebt. Er wordt namelijk veel informatie onder de oppervlakte gehouden: weggefilterd. Een ijsberg kan een schip laten zinken omdat het grootste deel van het ijs onder de oppervlakte ligt. Dit is een negatief gevolg van filteren, maar filteren kan ook erg nuttig zijn. Om dit principe op een positieve manier in de praktijk toe te passen gebruik je het Milton Model. Als ‘tegengif’ voor het Milton-model kun je het Metamodel gebruiken. Daarmee doe je namelijk het tegenovergestelde en haal je juist meer informatie naar de oppervlakte waardoor er meer transparantie ontstaat.

We gebruiken onze waarneming en filtering van informatie om een interne voorstelling te vormen. We bouwen deze interne voorstelling op uit geluiden, gevoelens, beelden, dialoog met onszelf, smaak en geur. Hierop kun je trainen met zintuiglijke scherpzinnigheid.

Subjectiviteit en empathie: iedereen beleeft de wereld anders

Ieder mens filtert deze zintuiglijke input op een unieke manier, dus ieder mens neemt de wereld op een unieke manier waar. Het fenomeen dat dit per persoon verschilt wordt subjectiviteit genoemd. De ‘echte werkelijkheid’ is dus anders dan wat iedereen denkt en bestaat ook uit veel meer informatie dan we bewust waarnemen. Onze interne voorstelling kan onmogelijk de werkelijkheid bevatten. Dit fenomeen staat bekend als ‘de kaart is niet het gebied’. Een zwart-wit, maar realistisch voorbeeld: iemand die onder de armoedegrens van een derdewereldland leeft, waar bovendien oorlog heerst, ervaart de hele wereld als gevolg van generalisatie misschien wel als een zware, ellendige plek terwijl iemand uit Nederland de hele wereld als een veilige, fijne plek kan ervaren. Tussen de Nederlanders zelf zijn er vervolgens ook enorme verschillen in hoe ze de wereld ervaren. De wereld is enorm, maar we creëren ieder slechts onze eigen, relaltief beperkte, maar vooral unieke kaart van de wereld.

De gdachte over de situatie bepaalt de situatie. De situatie zelf is neutraal/leeg.

Die unieke kaart kan per persoon zelfs nog veel meer verschillend zijn dan we denken. Denk maar eens aan de derdewereld-inwoners. Of een kind die een politiehond in een politieauto ziet. “Is dat een hond?” Vraagt hij aan de agent. “Ja dat is inderdaad een hond.” “Wat heeft die hond dan gedaan dat je hem hebt gearresteerd?” Iedereen ziet alles dus anders: subjectiviteit. Daarom is het zo belangrijk om te leren de kaart van de ander af te reizen.

Uiteraard kun je deze inzichten op allerlei bekrachtigende manieren gebruiken, zoals ‘De wereld is je spiegel’ en ‘Jij projecteert de wereld, dus jij kunt hem op die manier ook veranderen.’ Op welke manier gebruik jij deze inzichten over ‘De kaart is niet het gebied’?

Dankje voor het lezen! Reageer even hieronder & deel dit met je vrienden! Ook geef ik je graag een cadeau: je mag mijn Praktische Mindfulness Training gratis hebben. Klik hier om toegang te krijgen.

Laat een reactie achter!

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *