utilization

Utilisatie – Dé oplossing tegen weerstand en verstoringen

Utilisatie is een erg simpele, maar heel grappige en ‘slimme’ techniek in allerlei coaching-situaties.

Alles is een voorbeeld van iets (Everything is an example of something)

Wat er ook gebeurt, gebruik het! Gebruik dus alles wat in het hier-en-nu gebeurt. Dat zijn vaak uiteraard onverwachte dingen, en dat maakt deze vaardigheid nou zo waardevol om te hebben.

Utilisatie – Leiden door te volgen

Er bestaat geen weerstand, er bestaan alleen incompetente therapeuten. Er is namelijk geen weerstand als je alle reacties ‘utilizet.’ Bijvoorbeeld:

  • “Links of rechts?” De client zit een beetje dwars en antwoordt: “Paars” “Inderdaad, dat klopt. Paars (in zelfde tonaliteit). We nemen dit betekenisvolle bericht en {maak een connectie met het gewenste resultaat}.”

Voor utilization doe je hetzelfde als bij ‘volgen en leiden’ en je betrekt nu ook onverwachte gebeurtenissen, zoals weerstand of onverwachte verstoringen, in je pacing & leading. Bovendien voeg je in sommige gevallen een stukje eigen slimmigheid toe. Je gebruikt eventueel de natuurlijke eigenschappen, reacties of andere componenten van datgene wat gebeurt of gezegd wordt en daarop bouw je voort om tot een gewenste situatie te leiden. Utilisatie vereist dus net wat meer denkwerk en scherpte en het is daarom net wat vernuftiger dan simpelweg terugkaatsen wat de cliënt je vertelt.

Meer voorbeelden

  • Tijdens een visualisatie noemt de client iets onverwachts. “Natuurlijk zie je x. En merk op wat voor betekenisvolle uitdrukking hij op zijn gezicht Heeft.”
  • De client heeft het opeens over een denkbeeldig persoon. Je accepteert de realiteit van de client en bouwt erop voort met een simpele vraag zoals: “En wat zegt hij?” “En hoe oud is hij?”
  • Bijvoorbeeld: “Hoe voel je je?” “Gespannen.” “Ik vraag me af wat die gespannenheid je wil leren over NLP.”
  • Terwijl je hand dichterbij je gezicht komt zullen je ogen zich herfocussen.
  • Een cliënt die meer opmerkzaamheid wil hebben noemt op een gegeven moment: ‘’ik zag eigenlijk meteen dat iedereen rustiger werd.’’ Dan kun jij zeggen: ‘’Dat is heel goed, want een goede leider ziet dingen voordat ze gebeuren, zodat ze het probleem makkelijker kan oplossen.’’ Door dat te zeggen help je de cliënt te beseffen dat ze eigenlijk al heel alert en gefocust is als ze dat wil.
  • Iedere beweging die je maakt zal je nog meer… Bijvoorbeeld: in die stoel houden.
  • Tijdens een visualisatie: “Ergens in het beeld zie je een paard. Waar is het paard in relatie met het complete beeld?” “De paard is aan het slapen.” “Waar is het paard aan het slapen?” De coach erkent hiermee de ervaring van de cliënt. Hij past zijn vraag aan in plaats van zijn vraag letterlijk te herhalen.

Utilisatie

Utilisatie in combinatie met herkaderen

Een mooie combinatie van utilisatie en herkaderen is het creëren van een context waarin de natuurlijke reacties van de clienten juist goed zijn. En leid ze naar waar ze heen willen gaan. Het mooie van utilisatie is dat de cliënt vaak zelf niet doorheeft dat wat ze zelf zegt eigenlijk al de oplossing is. Je hoeft die informatie alleen maar op te merken en op een slimme, subtiele manier te gebruiken.

  • “Ik geloof dat ik blijf twijfelen aan mijzelf.” “Je zegt dat je gelooft dat je blijft twijfelen. Het is goed om te geloven, zolang je nog gelooft dat je je doel zult bereiken, gebeurt dat ook.”
  • “Ik kan het niet want ik ben een control freak”. “Het geheim is, Debbie, dat je een control freak bent dus je hebt controle over je fantasie (stel je voor dat een blauwe parkiet op mijn hand zit)”.
  • Voorbeeld van een compulsief faler: “Faal maar in taak x (falen in x is eigenlijk goed!).” De client doet x en faalt er ook in. Hij slaagde in het falen in dat gedrag, waarmee hij dus heel bronvolle dingen deed.
  • Een cliënt zegt: “Ik ben niet overtuigd.” “Het klopt dat je niet overtuigd bent, nog niet, omdat je nog niet de vraag hebt gesteld die ervoor zorgt dat je helemaal overtuigd wordt.”

Utilisatie als wondermiddel tegen storende geluiden

Een andere vorm van utilisatie: utilize geluiden in de omgeving en gebruik ze als metafoor. Doe dit bijvoorbeeld bij storende geluiden:

  • Iemand niest. “Het geluid van een nies gaat door je heen, en laat je achter met zelfs nog meer ontspanning.”
  • En er zijn storende geluiden, zelfs op het strand (daar vond de visualisatie plaats).
  • En die luide deur die je net hoorde zal je toestaan dat je zelfs nog dieper in trance gaat.
  • Alle geluiden om je heen helpen je om dieper in trance te gaan.
  • Er wordt gehoest. “Deze keer gaan we echt voortgang boeken! Deze keer gaan we al dat innerlijke gehoest en genies loslaten.”
  • Tijdens een coaching-sessie horen jullie ergens een deur dichtgaan. “En de deur naar die vervelende gewoonte gaat stevig op slot.” “Terwijl die deur op de achtergrond dichtgaat voel je dat je zelfs nog dieper in trance gaat.” “We hebben net de deur dichtgedaan over dat onderwerp.”
  • Bij geklop: “Die eigenschap klopt aan en wil naar binnen.”
  • Er klinkt een sirene van buiten: “Veel mensen haasten zich, maar jij neemt juist alle tijd”.
    En het geluid kan langzaam verdwijnen…” (sirenes zijn aan het verdwijnen).
  • En zelfs terwijl al die andere geluiden je toestaan te leren wat niet belangrijk is en wat wel…
  • En terwijl die auto voorbij rijdt en je zelfs nog dieper brengt…
  • En terwijl je aandacht vanuit die auto terug richt naar jezelf…
  • Een toastmaster stootte met een harde knal zijn hoofd voor de speech. “Ik wilde met een knal beginnen”

Utilisatie als oplossing tegen weerstand

Utilisatie kan met name van pas komen bij weerstand van de cliënt. Bij weerstand staat acceptatie voorop: “Ik accepteer je zoals je bent.” Die acceptatie gebruik je door middel van utilisatie om de client weer naar het resultaat te leiden.

  • Bij weerstand waarbij de cliënt niet meegaat met de oefening maar juist verstijft: “En je bent je ervan bewust dat je weet hoe je je lichaam verstijft, en je kan dat volledig voelen, terwijl je je afvraagt wat het volgende is wat je zal gaan voelen.
  • Ga niet in trance, val niet in slaap, doe niks wat ik zeg. Accepteer deze suggesties niet, zoals je hier zit en naar de klanken van mijn stem luistert.
  • Als de cliënt zijn ogen open houdt: “Dat klopt, je zit hier en je ogen zijn open en je denkt dus dat het niet werkt. En jij gelooft ECHT dat het niet werkt, En dat is oké, en ik ben blij want hoe meer jij denkt dat het niet werkt, hoe meer het onderbewuste de kans krijgt. Precies. Houd je ogen wijd open. Wees helemaal alert. Alles wat je doet zorgt ervoor dat je aanwezig bent.” De client weerstaat je recht in een trance omdat hij het niet verwacht. Het patroon is doorbroken en hij gaat op allerlei manieren van binnen na wat er aan de hand is.
  • Als de cliënt zegt: “Ik ben er niet klaar voor”, ga je er niet achter komen waarom dat zo is, maar ga je juist vragen hoe dat gevoel tot stand werd gebracht. Dat kan je vervolgens onderbreken en opnieuw leiden naar wat jij wil.
  • Zegt de ander iets onverwachts, vanuit weerstand? Zeg dan direct ‘Dat klopt’ alsof je het verwachtte, zonder erdoor beïnvloed te zijn, en herkader/utilize het verder naar jouw gewenste uitkomst.

Utilisatie voor trance

hypnose

Gebruik utilisatie ook om de cliënt in trance brengen. Als je opmerkt dat hij op het punt staat iets te gaan doen, zeg je hem dat te doen. Bijvoorbeeld knipperen of hoesten. Let heel goed op dingen en vertel ze voordat ze plaatsvinden worden! Dan kun je ze voorspellen en zeg ze het te doen. Je krijgt dan extra momentum voor je nog te volgen suggesties.

Accepteer altijd de realiteit van de persoon tegenover je om daar vervolgens iets mee te doen. Wanneer je meegaat in de realiteit van een schizofreen is het geen schizofreen meer. Wanneer iemand vindt dat hij een leraar of een leider is kun je laten zien dat je die positie accepteert, waarna je kunt leiden naar je gewenste situatie, bijvoorbeeld door middel van een herkadering.

nlp opleiding met korting

Bij het ‘agreement-kader’ maak je gebruik van het antwoord door het eerst te respecteren en om het gewenste onderwerp vervolgens gewoon opnieuw voor te stellen, op een net wat andere manier. “Ik wil niet Chinees eten.” “Ik ben het met je eens en ik respecteer dat. We moeten inderdaad iets nieuws proberen, zullen we naar de nieuwe Chinees in de stad gaan?”

Utilisatie als overeenstemming

Utilisatie kan ook in gewone gesprekken gebruikt worden om extra aan te sluiten aan de andere persoon:

  • Een docent stelt een vraag in de groep: “We doen het volgens de popcorn-methode, dus willekeurige volgorde.” “Ik pop eerst.”
  • “Ik studeer geschiedenis.” “Wat is de geschiedenis van dit sieraad?”
  • Utilisatie kan al in heel simpele dingen zitten: ‘Vandaag schijnt de zon!’ ‘Klopt, die schijnt voor jou!’

Utilisatie van metaforen

Bij utilisatie ben je in principe aan het werken met metaforen en met name metaforen van andere mensen. Een van de meest elegante dingen die je kan doen is de achterliggende gedachte van utilisatie gebruiken in combinatie met metaforen. Dit wordt uitgelegd in het artikel over metaforen.

Tot slot hebben we nog gratis bronnen voor je

Gerelateerde artikelen: ook interessant?

Bedankt voor het lezen. Reageer even hieronder en dan zal ik reageren. En... sharing is caring!