Congruentie – De kunst van integriteit

Wat is congruentie, en hoe kun je er geoefender in worden? Je leest het hier.

Congruentie is een gelijke afstemming van wat je denkt, voelt en doet. Als je congruent bent, reflecteren deze elementen alle drie dezelfde ‘state’ waarin je verkeert. Iemand die oprecht blij is met zijn verjaardagscadeau is congruent. Hij zal zich erg opgewonden en gelukkig voelen en hij zal ook zeggen dat hij heel blij is met het cadeau. Hij ervaart dan een pure state van blijdschap. Hij is op dat moment verbonden met zichzelf en zijn omgeving, en hij is ook helemaal in het moment. Er treedt incongruentie op in het geval iemand teleurgesteld is in zijn cadeau terwijl hij toch vertelt dat hij er blij mee is. Voor getrainde NLP’ers, en vaak ook voor niet-getrainde mensen, is incongruentie eenvoudig te herkennen. Een overdreven vorm van incongruentie is sarcasme. De intonatie en gezichtsuitdrukking van een sarcastisch persoon komen totaal niet overeen met zijn woorden.

congruentie

Congruentie

Oorzaak en gevolg

We zijn vaak incongruent met de intentie om onszelf te beschermen. In bepaalde situaties ben je bang om ‘voor schut’ te staan. Hierdoor neem je dan een rol aan waardoor je je veiliger en zelfverzekerder voelt op dat moment. In veel gevallen wordt door anderen opgemerkt dat je dit aan het doen bent. Jezelf congruent voelen is dus in veel gevallen beter dan zo’n innerlijke strijd, incongruentie. Het is dus beter om de angst om voor schut te staan te voelen en dat ook zo te uiten. Via deze weg is het zaak om volledig congruent in een zelfverzekerde state te raken, waarin je jezelf dus zelfverzekerd voelt en dat ook tot uiting komt in je gedrag. NLP-oefeningen kunnen ervoor zorgen dat er congruentie optreedt door de gevoelens, het gedrag en de gedachten tegelijk te sturen. Een alternatieve manier is om slechts aan een of twee van deze drie elementen te werken. Ieder van de drie componenten uit de congruentie-driehoek heeft namelijk effect op de andere componenten. Wanneer je je bijvoorbeeld onzeker voelt kun je je armen helemaal gaan spreiden en als een trotse koning gaan staan. Het gevoel van zelfverzekerdheid zal dan vanzelf volgen.

De merkwaardige kracht van congruentie

Je kunt overal mee wegkomen als je congruent bent. Het tegenovergestelde is ook waar: zeg je iets terwijl je stemgebruik, lichaamshouding, gevoelens en gedachten niet hetzelfde uitstralen, dan ben je niet effectief. Mensen denken dan: ‘ieuw!’ Zorg er dus voor dat je stem en boodschap congruent zijn. Gebruik een opzwepende stem als je zegt dat de client zich ‘Simpelweg fantastisch’ voelt! En zet een laag tempo in als je zegt: ‘Ik. Wil. Dat. Je. Hierop. Heel. Langzaam. En. Voorzichtig. Let. Stopt.’

Contact met mensen

Alle problemen waar cliënten mee komen zijn vormen van incongruentie. Het zijn paradoxen. Problemen, incongruentie, paradoxen of hoe je het ook wil noemen bevatten veel turbulentie. Dat gevoel van instabiliteit groeit bij contact met andere turbulente zaken, namelijk andere mensen. Geen wonder dat we naar de zee, de natuur of ons bed willen. En dat probleem moet je aanpakken bij de kern, waar het het meest gevonden wordt, namelijk door contact met andere mensen. Niet door weg te vluchten.

Integriteit

Eerlijke communicatie is zeggen wat je echt wil. Niet pleasen maar vragen om wat je echt wil. Dat kan bijvoorbeeld zijn: nee zeggen als iemand je auto nodig heeft. Dan kun je op de volgende manieren integer en congruent nee zeggen:

  • Bedankt voor het vragen, en nee.
  • Ik begrijp het en nee.
  • Je zou gelijk kunnen hebben, en nee.
  • Ik zie dat het voor jou zou kunnen werken, en nee.
  • Ik geef om je, en nee.
  • Ik ben bang om nee tegen je te zeggen, en het antwoord is voorlopig nee.

Oefening – Congruentie verkennen

We gaan de interne en externe signalen van een persoon identificeren om zo te verkennen hoe congruentie eruit ziet.

  • A en B staan tegenover elkaar. B is de coach en zal tijdens deze oefening goed observeren wat er met de fysiologie van A gebeurt.
  • “Wanneer was je lekker congruent? Betreed die ervaring/herinnering van een congruente state.”
  • Vraag naar de interne en externe signalen (VAKOG) en de emoties van A. Voorbeelden: “Wat voor emoties had je toen? Hoe zag je er toen uit? Hoe gedroeg je je? Wat was je houding? Wat zei je? Wat voel je nu je eraan terugdenkt? Waar voel je het en hoe voelt het? Hoe is je ademhaling, de spanning op je spieren, het gevoel in je tenen? Kan je je emoties beschrijven? Is het een gevoel van vrede, ontspanning, of iets anders?”
    (Tip: de coach echoot de antwoorden soms terug om een soort vicieuze cirkel van goede emoties te creëren.)
  • Als B de state heeft verkend brengt hij A weer naar een neutrale state door bijvoorbeeld te zeggen “laat dat gaan”.
  • Herhaal alle voorgaande stappen 3 keer met verschillende congruente states om er samen achter te komen welke interne signalen bij alle 3 de states hetzelfde zijn.
  • Tijdens deze oefening kalibreert/observeert de coach de externe signalen die bij alle 3 de states hetzelfde zijn. Je zult na een tijdje merken dat de coach de antwoorden al eerder kan opmerken aan het lichaam van de cliënt voordat de cliënt het vertelt. Bijvoorbeeld: op de vraag waar ze de congruente state in haar lichaam voelt gaat de hand van de cliënt naar haar schouder terwijl ze zegt “even denken waar ik het voel”. De coach weet dan dat het gevoel in haar schouder zit.
  • Herhaal de complete oefening met 3 incongruente states. Herken hoe incongruentie eruit ziet in persoon A.
  • Denk eraan om ook de incongruente herinneringen/states af te breken en A naar een neutrale state te brengen. Breng A aan het eind van de oefening weer naar een state van congruentie. Bedenk beide hoe je voortaan het verschil tussen congruentie en incongruentie in jezelf zal weten te herkennen.

Oefening – Herken incongruentie

Bespeur voortaan incongruentie in je dagelijkse bezigheden. Bijvoorbeeld bij verkopers maar ook bij alle andere mensen waar je mee te maken krijgt. Zo kun je bijvoorbeeld herkennen dat er iets aan de hand is, dat iemand een verborgen agenda heeft of dat iemand zich ergens wel of niet thuis voelt.

Reageren op incongruentie

Wanneer je incongruentie ziet in een persoon kun je op de volgende manier reageren:

  • Het non verbale stuk nadoen en overdrijven.
  • De complete incongruentie spiegelen: Ja wat leuk,  dat maakt mij zoo blij (sippe lichaamstaal).
  • Meta-commentaar: “Ik zie x, ik hoor y.” Wat maakt dat je dat zegt?
  • Het verbale en nonverbale omdraaien: “Dat maakt mij zoo verdrietig! (lachend)
Dankje voor het lezen! Reageer even hieronder & deel dit met je vrienden! Ook geef ik je graag een cadeau: je mag mijn Praktische Mindfulness Training gratis hebben. Klik hier om toegang te krijgen.

Laat een reactie achter!

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *