Basisemoties, Wat Zijn Het? En Meer! [Gigantische Lijst: Alle Emoties]

Wat zijn de basisemoties? Wat zijn voorbeelden van andere emoties? We beginnen dit artikel met de 6 basisemoties. Ook komen er voorbeelden van alle andere soorten emoties aan bod in een lijst. Geen PDF, maar de verschillende emoties kun je gewoon direct in deze pagina bekijken. Lees verder…

Er zijn 6 basisemoties (dit zijn aangeboren, dus universele emoties)

De volgende zes emoties worden de universele basisemoties genoemd. Ze zijn niet alleen bedacht zodat ze als hoofdcategorieën kunnen dienen om andere emoties eronder te verdelen, maar vooral omdat de gezichtsuitdrukkingen wereldwijd hetzelfde zijn bij de mensen die deze emoties laten zien. De aanname is dus dat de uitingsvorm, de mimiek op het gezicht die een basisemotie aangeeft, aangeboren is.

Droom Leef Geniet Aanbieding Live
  • Vreugde
    Aanverwant: gelukkig, opgelucht, plezier, tevreden, vervoerd, verrukt, trots, extase, euforisch, genot, enthousiast.
  • Verdriet
    Aanverwant: zwaarmoedig, zelfmedelijden, bedroefd, wanhopig, eenzaam, depressief, rouwend, smart, zwaarmoedigheid, melancholisch, ongelukkig, ellendig, weemoedig, vernederd.
  • Angst
    Aanverwant: rusteloos, fobisch, paniekerig, schrik, zenuwachtig, ongerust, bezorgd, nerveus, zorgen makend, wantrouwend, hysterisch.
  • Boosheid
    Aanverwant: verbolgen, ergeren, verbitterd, wrok, geïrriteerd, vijandig, furieus, verontwaardigd, bitterheid, agitatie, woede.
  • Verbazing/verrassing
    Aanverwant: gechoqueerd, verbijsterd, verwonderd, overrompeld, ontstelt.
  • Afschuw/walging
    Aanverwant: minachtend, aversie, weerzin, ontzet.

Waarom worden dit universele basisemoties genoemd?

basisemoties lijst

Baby’s en kinderen laten wereldwijd dezelfde gezichtsuitdrukkingen voor bijvoorbeeld vreugde of angst zien, zonder dat iemand dat eerst aan ze geleerd heeft. Dit wordt als wetenschappelijk bewijs gebruikt om deze 6 emoties als basisemoties te bestempelen. De stelling dat dit wereldwijd hetzelfde is, wordt ook wel eens tegengesproken door ander onderzoek of door kritiek op de wetenschappelijke onderzoeksmethode.

Het concept van de basisemoties onderstreepte Darwin in de 19e eeuw al. Hoogleraar in de Psychologie Paul Ekman maakte hier concreet 6 emoties van. Zijn levenswerk draait onder andere om het herkennen van (basis)emoties via (micro-expressies in de) gezichtsuitdrukkingen. Sommigen spreken niet van 6, maar van 8 basisemoties. In dat geval wordt bovenstaande opsomming aangevuld met schaamte en liefde.

Een alternatieve manier om de basisemoties te labelen

In andere gevallen gebruiken mensen een andere indeling voor de basisemoties, waarbij enkel vier emoties betrokken worden. Dit zijn de 4 b’s.

  • Blij
  • Bedroefd
  • Bang
  • Boos

Wat zijn emoties en gevoelens eigenlijk?

basisemoties uitleg

Laten we in twee zinnen het verschil tussen emoties en gevoelens bekijken:

  • Een emotie is energie in motie. Een emotie zet je dan ook aan tot actie. Als je er niets mee doet, blijft het onder de oppervlakte van je huid vastzitten.
  • Een gevoel is ook een boodschap om iets te gaan doen, maar dan vanuit een ‘weten’. Een gevoel kun je bijvoorbeeld krijgen vanuit je intuïtie.

Dat waren de 6 primaire emoties… Zijn er ook secundaire emoties?

Naast de zes basisemoties, wat de emoties zijn die aangeboren zijn qua manier van uiten, zijn er andere emoties. Van deze andere emoties wordt ook wel eens gezegd dat het concepten zijn. Je vindt in deze extra lijst zowel positieve als negatieve emoties, maar eigenlijk zijn emoties niet positief of negatief. Ze zijn gewoon energie. Het heeft dan ook geen zin om ze op die manier te beoordelen. De extra emoties zijn onder andere:

  • ontsteld
  • getergd
  • achterdochtig
  • schaamte
  • machteloos
  • nervositeit
  • jaloezie
  • afgunst
  • hoop
  • verrassing
  • verwarring
  • irritatie
  • schuldgevoel
  • minachting
  • beduusd
  • verslagen
  • jaloers
  • neerbuigend
  • frustratie
  • teleurstelling
  • ontroerd
  • strijdlustig
  • giechelig
  • verliefd
  • bewondering
  • trots
  • spijt
  • berouw
  • haat
  • wanhoop
  • balend
  • radeloos
  • verwijt
  • liefde
  • vastberaden
  • ademloos
  • angstig
  • bang
  • bedroefd
  • behaaglijk
  • beverig
  • bevreesd
  • bevredigd
  • bezield
  • opgewekt
  • enthousiast
  • ijverig
  • beteuterd
  • geïrriteerd
  • zelfingenomen
  • argwanend
  • beledigd
  • bezorgd
  • teleurgesteld
  • opgewonden
  • moe
  • opgelucht
  • kwaad
  • overrompeld
  • verward
  • uitgeput
  • blij
  • gefrustreerd
  • droevig
  • gerustgesteld
  • nerveus
  • blij
  • boos
  • bruisend
  • chagrijnig
  • stralend
  • bezorgd
  • gespannen
  • beschaamd
  • verwaand
  • autonomie
  • creativiteit
  • integriteit
  • zelfexpressie
  • emotioneel
  • acceptatie
  • bijdragen
  • delen
  • erkenning
  • geruststelling
  • mededogen
  • nabijheid
  • ondersteuning
  • respect
  • tederheid
  • veiligheid
  • verbinding
  • eenzaam
  • energiek
  • gebruikt
  • vertrouwen
  • warmte
  • zekerheid
  •  dankbaar
  • dolblij
  • doodsbang
  • opmerkzaamheid
  • attent
  • eigenheid
  • authenticiteit
  • zorg
  • fysiek
  • aanraking
  • gelukkig
  • gelukzalig
  • geprikkeld
  • eerlijk zijn
  • liegen
  • bescherming
  • beschutting
  • gekwetst
  • erkentelijk
  • futloos
  • geagiteerd
  • gefrustreerd
  • geschokt
  • geschrokken
  • gespannen
  • gevoelig
  • jolig
  • kalm
  • levendig
  • koel
  • geïrriteerd
  • koud
  • kwaad
  • machteloos
  • zenuwachtig
  • ongelukkig
  • ongemakkelijk
  • onrustig
  •  miserabel
  • moe
  •  melancholiek
  • onbehaaglijk
  • ongeduldig
  •  ontspannen
  •  somber
  • sprankelend
  • stil
  • teder
  • moedeloos
  • nieuwsgierig
  • nerveus
  • onstuimig
  • onthutst
  • ontroerd
  •  ontzet
  • onzeker
  •  ontsteld
  • perplex
  • paniekerig
  •  slaperig
  • smartelijk
  • opgetogen
  •  opgewekt
  • vrijheid
  • jaloezie
  • zelf-vertrouwen
  • onzekerheid
  • overstuur
  • overweldigd
  • tevreden
  • een kort lontje hebben
  • respect
  • ruzie
  • trots
  •  uitgelaten
  • uitgeput
  •  verbaasd
  • zachtmoedig
  • optimistisch zijn
  • geduldig
  • treurig
  • triest
  • zalig
  • verdrietig
  • pessimistisch
  • vrolijk
  • wanhopig
  • vredig
  •  vreugdevol
  • warm
  • wanhopig
  • vertrouwend
  • zenuwachtig
  •  verrukt
  • vurig
  • vervuld
  •  verward
  • verwonderd
  • voldaan
  • schijngevoelens
  • ik heb het idee dat jij mij dit aandoet
  • aangetast
  • hulpeloos
  • niet gewenst
  • weemoedig
  • verveeld
  • afgescheiden
  • in de steek gelaten
  • niet gezien
  • afgewezen
  • ingelijfd
  • verwachtingsvol
  •  zelfvoldaan
  • zacht
  • ruimte
  • rust
  • aangevallen
  • in het nauw gedreven
  • beweging
  • licht
  • lucht
  • spelen
  • spirituele verbondenheid
  • eenheid
  • harmonie
  • betekenis
  • leren/groeien
  • ordening
  • schoonheid
  • ontspanning
  • stress
  • bedreigd
  • plezier
  • jaloers
  • op mijn nummer gezet
  • toegenegen
  • heelheid
  • helderheid
  • inspiratie
  • water
  • spel
  • humor
  • onveilig
  • niet serieus genomen
  •  verontwaardigd
  • teleurgesteld
  • bedrogen
  • betrokken
  • vernederd
  •  verwaarloosd
  • bezorgd
  • opgelaten
  • gekweld
  • verraden
  • wantrouwig
  • geïnspireerd
  • misbruikt
  • vervreemd
  • beschaamd
  • mishandeld
  • terneergeslagen
  • gedeprimeerd
  • geïntimideerd
  • kwaadheid
  • niet gehoord
  • onderbroken
  • gemanipuleerd
  • niet gesteund
  • neerbuigend
  • gehinderd
  • verdoofd
  • ontgoocheld
  • gekwetst
  • overwerkt verslagen
  • onderdrukt
  • netelig
  • onder druk gezet
  • (innerlijke) vrede
  • vieren
  • niet gewaardeerd
  •  verlangend
  • haatdragend
  • overheerst
  • vervulling
  • versterkt
  • vieren van het leven
  • rouwen
  • liefde
  • angst
  • blijheid
  • schuldig vertrouwd
  • ongerust
  • getergd
  • sceptisch
  •  verkeerd begrepen
  • getiranniseerd
  • gewantrouwd

Dit was de lijst met alle emoties!

Tot slot hebben we nog gratis bronnen voor je:

Gerelateerde artikelen: ook interessant?

Bedankt voor het lezen. Reageer even hieronder en dan zal ik reageren. En... sharing is caring!