Perfectionisme overwinnen: 23 snelle tips (perfectionist-kenmerken)

Hoe kun je perfectionisme overwinnen? Wat is de oorzaak van perfectionisme? Wat zijn de kenmerken van perfectionisme? In dit artikel vind je tips en oefeningen om de perfectionist in jezelf aan te aanpakken en te overwinnen.

Wat is perfectionisme en perfectionistisch gedrag?

Heb jij perfectionistisch gedrag? Dan wil ik je feliciteren met je talent. Jij zal tot de top-turners, top-tennissers top-ondernemers en andere meest succesvolle mensen van Nederland (gaan) horen. Het talent van perfectionisme kent echter valkuilen waarmee het tegenovergestelde effect bereikt wordt…

Perfectionisme betekent dat je alles perfect wilt doen. Hierbij denk je dat het je meer oplevert, maar in de realiteit kost het je juist meer en maakt het je leven onnodig moeilijk. We kunnen wel langer op de betekenis ingaan, maar laten we snel naar de tips gaan om perfectionisme te overwinnen.

Perfectionisme afleren en loslaten: alle tips

Laten we direct doorgaan met alle tips om perfectionisme aan te pakken en te overwinnen…

Tip 1 – De belangrijkste tip is: verwerk de onbewuste oorzaak van perfectionisme

Ooit heeft het voor jou een doel gediend, dat perfectionisme. Maar het is ondertussen iets geworden wat je onbewust blijft doen. Verwerk het dus op een passende manier, bijvoorbeeld door de goede intentie van het perfectionisme te herkaderen. Of verwerk de emotie van de angst of andere onverwerkte emoties.

Hierdoor pak je perfectionisme via het onderbewustzijn aan. Voor 99% worden we namelijk door onbewuste patronen aangestuurd. De volgende tip werkt ook op onbewust niveau door…

Tip 2 – Ken de meestvoorkomemde oorzaak van perfectionisme: angst

angst perfectionisme

De oorzaak van perfectionisme is vaak angst. Angst om imperfecties te hebben of ze te laten zien. Deze angst is diep verbonden met het ego. Angst en ego zijn namelijk bijna synoniemen. Dus iedere keer wanneer perfectionisme op komt dagen, is het ego aan zet.

Het ego wil dingen voltooien. Maar is iets ooit ‘af’? Is alles ooit super helder voor je? Het kan altijd meer ‘af’, en meer helder.

Tip 3 – Verwerk schuldgevoelens: aan wie ben je het verschuldigd om alles perfect te doen?

Perfectionisme heeft een onderbewuste link met schuldgevoelens. Laat je jouw schuldgevoelens los, dan voel je ook niet meer de neiging om dingen perfect te moeten doen. Een van de beste manieren om schuldgevoelens los te laten, is door de lessen te trekken van de situaties waar je je schuldig over voelt. Ga direct door met de uitgebreide uitleg voor het verwerken van schuldgevoelens.

Tip 4 – Doe deze affirmaties om perfectionisme te overwinnen

Affirmeer het volgende:

  • Ik ben genoeg.
  • Ik ben bekwaam.
  • Ik ben echt.
  • Ik doe ertoe.
  • Ik houd van mezelf.
  • Ik ben waardevol.
  • En al mijn aspecten mogen er zijn.

Tip 5 – Verban alle ‘moetens’ uit je leven

Als je even stilstaat bij je leven en bij wie je bent, zou je dan kunnen inzien dat je helemaal niemand iets verschuldigd bent? Zou het mogelijk kunnen zijn dat je helemaal niets ‘moet’?

  • ‘Dat moet absoluut eerst voordat het van start kan gaan.’
  • ‘Ik moet een reden hebben om gelukkig te zijn.’
  • ‘Ik moet het verdienen.’
  • ‘Ik moet perfect zijn.’
  • ‘Ik moet in een relatie zijn.’
  • ‘Ik moet geen uitslag op mijn gezicht hebben.’

Stel je er alleen maar een klein beetje voor open en zie wat voor verandering et met zich meebrengt tijdens het volgende moment waarbij je je verplicht voelt iets te doen.

Tip 6 – Maak de identificatie als perfectionist ongedaan

Je bent helemaal geen perfectionist. Als je naar het model van de logische niveaus kijkt, heeft het identiteitsniveau veel kracht. Gun die kracht niet aan perfectionisme.

Perfectionist, people pleaser, uitsteller, niet goed genoeg… Denk je echt dat dat is wat je bent? Zeg: ‘Nee, ik ben geen perfectionist.’

Tip 7 – Groei>perfectie: begin gewoon met 5 minuten aan iets te werken

perfectionisme overwinnen

Sommige perfectionisten kunnen dingen steeds maar weer eindeloos uitstellen omdat ze het ooit eens écht goed willen aanpakken. Als je dit doet, gaat er veel aan je neus voorbij. Aan de ene kant omdat je zelden actie onderneemt, en aan de andere kant doordat je efficiëntie laag is. Als je dingen erg lang uitstelt en lang over dingen doet, heb je minder tijd over voor andere dingen.

Als je de eerste stap al niet doet… Hoe moet je dan ooit een doel bereiken?

De oplossing? Wacht niet tot je een keer een hele middag of een half uur de tijd hebt voor je taak, maar zet de eerste stappen gewoon nu al in de 5 minuten die je hebt. Dit heeft twee bijzondere krachten:

  • De eerste kracht van deze tip is dat je hierdoor al direct de eerste stap hebt gezet: dingen zijn al gewoon in gang gezet! Er is actie geweest!
  • De tweede kracht van deze tip is dat je dingen niet uitstelt tot het een keer ‘perfect’ kan. Je krijgt dus veel meer dingen gedaan!

Je hoeft niet de hele trap te zien om de eerste stap te nemen. Focus op groei, niet op perfectie.

Tip 8 – Een perfectionist denkt: ‘alles of niets’ – Jij denkt: gewoon doen

Perfectionisten zullen denken: “Als ik dit niet op een perfecte manier kan doen, dan doe ik het liever niet.” Hierdoor doen ze uiteindelijk vrij weinig: ze krijgen weinig verrassing en avontuur. Jij weet ondertussen wel beter: je voert een laagdrempelige handeling uit, experimenteert, ontdekt en binnen de kortste keren ben je al een heel eind op weg. Sterker nog: waar de perfectionist het bijltje erbij had neergelegd, heb jij gewoon iets voor elkaar gekregen.

Er zijn geen gelukkige perfectionisten.

Tip 9 – Jouw 80% is iemand anders zijn 110%

perfectionisme overwinnen

Bij perfectionistisch gedrag zien we dat mensen eindeloos door blijven gaan met het perfectioneren en uitbouwen van dingen. Ze willen namelijk uitblinken. Als je perfectionisme hebt, dan lever je waarschijnlijk uitstekende kwaliteit! Dit is een zegen en een van je sterke krachten.

Weet dus dat je een heel stuk speling hebt en maak daar gebruik van! Zelfs als je op 80% gaat zitten van wat je normaal gesproken doet, lever je nog altijd topkwaliteit af! Je kunt gerust een stapje terugnemen.

Denk bovendien hier eens aan: niemand anders doet het perfect. En dat is logisch, omdat perfectie niet te bereiken is: het is namelijk een illusie. Dus wat doen al die andere mensen die het niet perfect aan het doen zijn (en ook geen perfectionisme hebben)? Ze zijn het ‘gewoon goed’ aan het doen, en daar profiteren zij van. Doe het ook ‘gewoon goed’ en geniet van de resultaten!

Niemand anders doet het perfect.

Tip 10 – Perfect is de vijand van goed

je hoeft niet de beste te zijn, maar wel goed genoeg.

Weet dat je dingen waarschijnlijk niet goed gaat doen als je het perfect wil doen… Want er zijn twee mogelijkheden als je het perfect wil doen:

  • Óf je doet het perfect, maar het is pas over een jaar af.
  • Óf je bereidt jezelf er zo lang op voor (je moet er van jezelf namelijk echt een hele dag goed voor gaan zitten…) dat het eigenlijk vorige week al goed gedaan kon worden door gewoon maar te gaan beginnen…

Dont make perfect the enemy of the good.
– Voltaire

Tip 11 – Maak van ‘kleine actie’ jouw mantra

perfectionisme stoppen

Je kent het wel: je wil nieuwe gewoontes gaan verwerken in je leven, zoals fitnessen, mediteren, een nieuwe hobby of een ochtendritueel… En je stelt het maar uit totdat je vindt dat je er een keer echt goed de tijd of mentale / fysieke energie voor hebt vrijgemaakt.

Het kleine moment van ‘het nu’ wordt gezien als onvoldoende. Het onderliggende sentiment is: ik ben nog niet genoeg, en daardoor kan ik niet vreugdevol zijn.

Dit is een van de grote valkuilen van perfectionisten: er komt geen actie, maar er wordt steeds gewacht totdat het integraal toegepast kan worden… En daar is gelukkig een heel simpele oplossing voor: kleine actie.

Echt regelmatig naar de sportschool gaan? Dat is helemaal niet belangrijk als je nu gewoon even 15 minuten aan de gewichten gaat hangen. Dat volledige ochtendritueel wat je ooit echt wil integreren in je leven? Vergeet het! Doe gewoon even deze morgen die enkele pushup die in dat ochtendritueel staat en laat de rest zitten.

Raad eens! Je hebt zojuist gewoon middenin je fitness-lifestyle en ochtendritueel gestapt! Anders had je het nog maanden uitgesteld. Dus denk: kleine actie.

Welke kleine stap kan ik nu zetten om de situatie iets beter te maken? Dat kan zijn: de chips zak wegzetten, Netflix uitzetten en naar het buikspierenhalfuurtje gaan. Je bent nu wel maar één avond geweest, maar het neurale pad is aangelegd. De vervolgstappen, om bijvoorbeeld morgen ook te gaan, zijn nu makkelijker.

Tip 12 – Heb geen perfecte planning en voorbereiding: sta open voor nieuwe dingen!

Het leven is een avontuur waarbij het juist de bedoeling is dat we leren van de dingen die niet perfect zijn, waardoor we volwassen kunnen worden.

Wijs niet te veel kansen af omdat je er niet perfect op voorbereid zou zijn. Je bent er klaar voor. Je kunt de uitdaging aan.

Het is onmogelijk om tot in de puntjes voorbereid te zijn. Je kunt heel helder hebben en perfect weten hoe je alles in de toekomst gaat doen, maar er zijn altijd nieuwe dingen, mensen en gevoelens te ontdekken waarvoor je je nooit perfect voorbereid had kunnen hebben. Dus: ga voor het ‘niet weten’ en sta open voor al het nieuwe!

Het is onmogelijk om je voor alles voor te bereiden wat het leven je besluit te geven.

Tip 13 – Ga juist voor de fout! Fouten bestaan niet, enkel feedback

Ga juist voor de fout! Dit is het meest leerzame en gezonde wat je kunt doen voor je eigen ontwikkeling. Zonder fouten kom je nergens. Dit is een van de NLP-vooronderstellingen. Leef eens wat vaker volgens dit principe, en je perfectionisme zal direct oplossen.

Tip 14 – Het enige wat je hoeft te doen, is opdagen: laat jezelf zien

perfectionisme

Je hoeft helemaal geen wereldprestatie te leveren. Je hoeft alleen op te komen dagen. Hier is Rogeriaanse therapie zelfs op gebaseerd:

Als therapeut is je belangrijkste instrument: jijzelf. Jouw aanwezigheid. Alles wat je geleerd hebt – conditionering – is secundair. Oordeel niet en luister.
– Karl Rogers

Soms is het meest dappere wat we kunnen doen: er gewoon zijn. En gezien worden, zonder garantie van een uitkomst. Zelfs als dat betekent dat je het risico loopt op schaamte, falen, pijn en zelfs hartzeer. Juist het verbergen van onze kwetsbaarheid doodt onze ziel, hoop, potentieel, creativiteit, ons leidingsvermogen, vreugde, geloof en liefde.

Perfectionisme stopt ons van gezien worden. Het is heel verleidend en heel verslavend. Het houdt je giften en je krachten tegen.

Het opgeven van perfectionisme leidt tot liefde, vreugde en erbij horen. Je zult weliswaar struikelen, vallen en rond geschopt worden, maar het dapper zijn en het durven is het wel waard!

Tip 15 – Leef met eigenwaarde en ‘wholehearted’: ik ben genoeg! Geef jezelf volledig!

‘Teleurstelling is wanneer je iets verwacht wat buiten jouw bereik ligt’.
– Brene Brown

Brene Brown heeft het over wholehearted leven: betrokken zijn in ons leven vanuit een plek van waardigheid, moed, compassie en connectie. Wat ik op een gegeven dag wel of niet heb afgekregen, ik ga naar bed met het gevoel: ik ben genoeg.

Zeg niet tegen je kind en anderen dat je kind perfect is. Geef je kind juist eigenwaarde mee! ‘Je bent het waard om geliefd te worden en erbij te horen.’

Ik ben niet perfect, ik ben zelfs kwetsbaar en soms bang, maar dat verandert niet dat ik het ook waard ben om van gehouden te worden, en dat ik dapper ben en dat ik erbij kan horen. Ik ben genoeg. In plaats van: ‘Wat zullen mensen denken?’ Wat er ook gedaan wordt of hoeveel er ook ongedaan blijft, ik ben genoeg.

Wholeheartedness is: niet veranderen wie je bent, maar zijn wie je bent. Niet half opdagen, maar gewoon opdagen! Je volledig geven!

Tip 16 – Word een ‘ware perfectionist’… Heb vertrouwen in de perfectie die reeds in alles aanwezig is

perfectionisme overwinnen

Word een ware perfectionist. Een ware perfectionist die alles als reeds perfect ziet. Hij ziet alles in een perfect licht. Hij vertrouwt dat het leven zich perfect ontvouwt. Hij is de heler die de ware heelheid in iedereen ziet. Hij is de geliefde die weet dat jij perfecte liefde bent.

Tip 17 – Doorzie de leugens van het ego: geloof dat je al perfect bent zoals je bent!

Perfectionisme zit vaak niet alleen in het werk dat we willen afleveren, maar ook in hoe we onszelf zien. Alle drama begint wanneer je in je eigen leugens gelooft. De eerste leugen die je gelooft: dat je niet goed genoeg bent, niet perfect. Maar we zijn perfect gemaakt. De leugen is dat niemand perfect is, dus we zoeken een beeld van perfectie die we nooit kunnen worden. Je overtuigingen zijn zo krachtig, dat als je gelooft dat je niet genoeg bent, je niet goed genoeg zal zijn.

Tip 18 – Betrek wat anderen vinden niet op jezelf

Stel dat je vrienden bent met Picasso, en hij maakt een portret van jou. Picasso zal je in het kubisme gaan tekenen en zeggen: ‘Dit is mijn beeld van jou.’ Dus wat mensen ook geloven, het is maar hun perspectief, het heeft niks met jou te maken (maar het ego doet je geloven van wel…).

Je hoeft niet perfect te zijn. Aan wiens vroegere verwachtingen probeer je te voldoen?

Tip 19 – Het sociale schild / masker is perfectionisme: zet die verdediging af en laat jezelf zien

Sommige mensen houden zich in, durven zichzelf niet te laten zien en tonen hun emoties niet. Dit noemen we een sociaal schild, muur of masker. Als je dit masker opzet, ben je perfectionistisch bezig. De paradox hiervan is, dat wanneer je het masker afzet, je juist zal groeien en excellentie zal bereiken… Interessant hè!

Perfectionisme is dus, paradoxaal genoeg: niet streven voor excellentie, gezondheid en groei (doordat je een masker opzet). Perfectionisme is dan ook een verdedigende move. Het is een schild tegen kwetsbaarheid. Door het schild op te zetten, verbieden we onszelf vreugde. Nogmaals: laat het perfectionisme niet de vijand zijn van het goede.

Het sociale schild/masker is perfectionisme. Zonder dat masker kun je excelleren!

Tip 20 –  Geef liefde aan het deeltje perfectionisme in je: zie je talent!

Waardeer het, houd ervan en wees er voor dat deel van perfectionisme. Laat jezelf lekker die perfectionist zijn. Geef het ook de ruimte. Hier is een mooie oefening voor: de visual squash.

Tip 21 – Weet dat perfectionisme een kansloze missie is

perfectionisme tips

Wil je perfect zijn? Dan ben je een onmogelijke missie begonnen! Op materieel niveau is perfectie namelijk niet mogelijk, want perfectie impliceert de afwezigheid van verandering, terwijl er niets is wat niet veranderd kan worden.

Als iemand perfect lijkt te zijn komt dat doordat je die persoon niet goed kent.
– Haemin Sunim

Het probleem van perfectie nastreven is dat perfectie eigenlijk een illusie is: je kunt eindeloos doorgaan en perfectie zal niet bereikt worden. Er is altijd wel iets wat ‘beter’ kan.

Laat je behoefte om speciaal of perfect te zijn, verdwijnen. In het perspectief van het ego ben je dan weliswaar heel gewoon, maar je ware buitengewoonheid ligt verborgen in je gewoonheid.
– Brene Brown

Tip 22 – Perfectionisme overwinnen? Bestempel opnieuw wat perfect is

Heb je ooit van omdenken gehoord? Een van de Omdenk-technieken is ‘betekenis-omdenken’. Hiermee bestempel je zelf iets als goed, slecht of perfect. Pas dus gewoon jouw betekenis van perfect aan! Jij bestempelt zelf wel wat perfect is of niet. Valt de taart die je gebakken hebt uit elkaar, dan hoort dat juist zo te zijn: het is perfect omdat jij het als perfect bestempelt!

Tip 23 – Lees ‘Prima is Perfect’

Het boek ‘Prima is Perfect – In 5 Stappen je Perfectionisme Loslaten’ van Astrid Davidzon is erg herkenbaar voor iedereen die wel eens te ver doorslaat. Het biedt inzichten in de diepere redenen van perfectionisme, praktische stappen en een heldere methode. Bekijk hem hier op bol.com

Dit waren alle tips met kenmerken om perfectionisme te overwinnen. Veel succes met het omgaan met perfectionisme!

Gerelateerde artikelen: ook interessant?

Stel hier je vraag over dit artikel of geef een tip of compliment. En... sharing is caring!